+ Yorum Gönder
1. Sayfa 12 SonuncuSonuncu
Yudumla ve Soru(lar) ve Cevap(lar) Bölümünden Eski ve yeni ölçü aletleri ile ilgili bilgiler ile ilgili Kısaca Bilgi
  1. Ziyaretçi

    Eski ve yeni ölçü aletleri ile ilgili bilgiler





  2. ÆSiя
    Özel Üye





    Cevap: ESKİ UZUNLUK ÖLÇÜLERİ

    Çarşı arşını
    Daha çok çarşı ve pazarda kullanılırdı Metre hesabıyla çarşı arşını 68 cm'dir

    Bina ve mimar arşını
    75,8 cm'dir Bu arşının uzunluğunda zamanla değişiklikler oldu Üçüncü Selim Han abanoz ağacından bir mimar arşını yaptırdı Bunun ölçü olarak kullanılmasını istedi ve kütüphaneye kaldırttı Bunun bir tarafı 24 parmağa ve her parmak 10 hat'ta bölündü Böylelikle bu bölümle basımevinde kullanılan punto büyüklükleri de alınabilecekti Diğer tarafı sadece 20 eşit parçaya bölündü Değerli kumaşları bilhassa ipekleri ölçmede endaze kullanılırdı (endaze 65,25 cm'dir)
    Türkiye'de 26 Mart 1931 tarih ve 1782 sayılı kanunla, arşın ölçü birimi kaldırılıp, yerine metre sistemi kabul edildi 1933'ten sonra da arşının bütün çeşitleri tamamen ortadan kaldırılıp metre sistemine geçildi
    Zirai mimari, arşın ve endaze ölçü birimlerinin ast ve üst katları aşağıda gösterilmiştir

    ENDAZE
    1 endaze = 8 rubu
    1 rubu = 2 kirah
    ÇARŞI ARŞINI
    1 çarşı arşını = 8 rubu

    ZİRAİ
    1 merhale = 2 berid
    1 berid (menzil) = 4 fersah
    1 fersah = 3 mil
    1 mil = 2500 zirai
    1 kulaç = 2,5 zirai

    PARMAK
    1 parmak = 12 hat
    1 hat = 12 nokta

    GÜNÜMÜZ ÖLÇÜSÜ METREYE GÖRE KIYASLAMA
    " 1 parmak = 12 hat = 0,03157 m
    " 1 hat = 12 nokta = 0,00263 m
    " 1 nokta = 0,00022 m
    " 1 kulaç = 2,5 zirai =1,895 m (ip boyu, su derinliği, kuyu derinliği vb için)
    " 1 kara mili = 2500 zirai = 1895 m (kara yolculuğundaki mesafeler için)
    " 1 fersah = 3 mil = 7500 zirai = 5685 m
    " 1 berid (menzil) = 4 fersah = 12 mil = 30900 arşın = 22740 m
    " 1 merhale = 2 berid = 45080 m
    " 1 çarşı arşını = 8 rubu (urup) = 0,680 m (kumaş için)
    " 1 rubu = 2 kirah = 0,085 m
    " 1 kirah = 0,0425 m
    " 1 endaze = 8 rubu (urup) = 0,650 m
    (artan ipekli fiyatlarına karşılık konulan ölçü birimi)

    ESKİ AĞIRLIK ÖLÇÜLERİ

    Ağırlık ölçü birimi de uzunluk ölçü birimi gibi farklılıklar gösteriyordu Şimdi kullanılan ağırlık birimi kilogram olup 0 derecede bir desimetreküp suyun ağırlığı olarak tanımlanmış ve Uluslararası Ölçü ve Ağırlık Birliğinden Türkiye'ye bir örnek verilmiştir1874 yılı iridyumlu platin alaşımından 1928/29 da yapılmış olan 42 nolu Türkiye milli kilogram prototipinin kullanılmasında gösterilen dikkatsizlik ve özensizlikten dolayı bozulduğunun anlaşılması üzerine 1953 yılında yapılan 54 numaralı prototipi ile değiştirilmiştir

    OKKA
    1 tonilato = 4 çeki
    1 çeki = 4 kantar
    1 kantar = 44 okka(kıyye)
    1 batman = 6 okka(kıyye)
    1 okka(kıyye) = 400 dirhem

    DİRHEM

    Osmanlı Döneminde kullanılan 1 dirhem
    1 dirhem = 4 dönük
    1 dönük = 4 kırat
    1 kırat = 4 bakray
    1 bakray = 4 fitil
    1 fitil = 2 nekir
    1 nekir = 2 kıtmir
    1 kıtmir = 2 zerre

    GÜNÜMÜZ ÖLÇÜSÜ KİLOGRAMA GÖRE KIYASLAMA
    " 1 okka (kıyye) = 400 dirhem = 1282,945 gr (1280 gr)
    " 1 batman = 6 kıyye = 7,544 kg
    " 1 kantar = 44 kıyye = 100 ludre = 56,320 kg
    " 1 çeki = 4 kantar = 176 kıyye = 225,798 kg
    " 1 tonilato = 1000 kg = 4 çeki + 1 kantar + 37,4 okka
    " 1 tonilato = 17 kantar + 31 okka + 183 dirhem
    " 1 miskal = 1,5 dirhem = 4,8 gr
    " 1 dirhem = 4 dünük = 3,2 gr
    " 1 dünük = 4 kırat
    " 1 kırat = 4 bakray = 1/24 misgal
    " 1 bakray = 4 fitil
    " 1 fitil = 2 nekir
    " 1 nekir = 2 kıtmir
    " 1 kıtmir = 2 zerre

    ESKİ ALAN ÖLÇÜLERİ

    " 1 arşın (zirai) ²= 0,57417 m²= 4 ayak²
    " 1 dönüm (yeni) = 2500 m²
    " 1 dönüm (büyük) = 2720 m²
    " 1 dönüm (atik) = 4 evlek = 1600 zirai² = 918,672 m² (bir kenarı 40 arşın (zirai) olan kare)
    " 1 atik evlek = 400 arşın²= 229,668 m²
    " 1 yeni evlek = 100 m²
    " 1 cerip = 3600 zirai²= 2067,012 m²
    " 1 ayak² = 144 parmak²= 0,14354 m²
    " 1 parmak² = 144 hat²= 0,00099751 m²
    " 1 hat² = 144 nokta²= 0,000006927 m² " 1 çarşı arşın² = 0,46240 m²
    " 1 urup² = 0,007225 m²
    " 1 kirah² = 0,0018062 m²
    " 1 endaze² = 0,422500 m²
    " 1 urup² = 0,0066015 m²

    ESKİ ZAMAN ÖLÇÜLERİ

    Alaturka Saat
    Hicri Takvim
    Cumhuriyetten önce, yurdumuzda kullanılan ölçüler uygar ülkelerin kullandığı ölçülerden farklıydı Metre yerine, arşın denilen bir uzunluk aleti kullanıyordu ve ayrıca alaturka saat kullanıyordu Bu saate göre 6'da öğle 12'de akşam oluyordu
    Dünya ülkelerinin çoğu miladi takvim kullanırken, biz hicri takvim kullanıyorduk Bu yüzden takvim birliği sağlanamıyordu Ağırlık ölçüsü olarak okka, batman, dirhem denilen ölçü birimi kullanıyordu Bütün bunlar dünyaya ayak uydurmamızı engelliyordu TBMM hazırladığı bir kanunla eski ölçü birimleri değiştirirdi Bugün kullandığımız metre, kilogram, takvim, saat gibi ölçü araçları kabul edildi

    ESKİ SIVI ÖLÇÜLERİ

    Su kaynağının debisinin ölçülmesinde birim olarak "lüle" kullanılmıştır 1 lüle yaklaşık olarak 26 mm çapında bir borudur ve dakikada 36 litre su akıtır Günlük yaklaşık 52 m3 su olarak kabul edilir Şehir içinde yer alan su taksim istasyonlarında bulunan dağıtım sandıklarında kullanılan boruların günlük debisi ise dağıtım yapılan bölgenin ihtiyacına göre ayarlanmıştır ve aşağıdaki gibidir

    1 Hilal 0,5625 lt/Dak (Günde-0,81 m3)
    1 Çuvaldız 1,125 lt/Dak (Günde-1,62 m3)
    1 Masura 4,5 lt/Dak (Günde-6,48 m3)
    1 Kamış 9 lt/Dak (Günde-12,96 m3)
    1 Lüle 36 lt/Dak (Günde- 51,84 m3 ~ 52 m3)







  3. boncuklu
    Yeni Üye
    YENİ ÖLÇÜ ALETLERİ

    Uzunluk Ölçülerinde Yapılan Değişiklikler

    Osmanlı döneminde 60 cm. veya 65.cm uzunluğa eşit olan endaze, parmak ucundan omuza kadar uzunluğu ifade eden ve ortalama 75,8 cm. kabul edilen arşın ile adım, ayak, kulaç gibi uzunluk ölçüleri kullanılıyordu39. Bu ölçüler standart ölçüler değildi. Hele adım, ayak, kulaç gibi ölçülerle sıhhatli bir iş yapmak hiç mümkün değildi. Bunların yerine 26 Mart 1931 tarih ve 1782 sayılı kanunla modern dünyanın kullandığı metre sistemi kabul edilmiştir. Artık uzunluk ölçümü milimetre, santimetre, desimetre, metre, dekametre, hektometre, kilometre ile ifade edilecektir40.

    1 - Terazi

    1 .(fizik) Bir kolun iki ucuna asılı iki kefeden oluşan tartı, mizan. 2 .Elektronik tartma aracı.

    2 - Metre
    Metre bir . Genellikle kısaltması olan m harfi ile gösterilir.

    1 metre, boşlukta 1/299.792.458 saniyede aldığı yol olarak tanımlanmıştır.



    3 - Litre
    Litre, bir sık sık geçmektedir. 1 litre 1 desimetreküpe eşittir.

    4 - Saat

    Saat kelimesi hem 60 dakikalık zaman dilimine verilen isim, hem de zamanı ölçmeye yarayan aygıttır.

    24 saat esaslı saatler en az 15. yüzyıldan bu yana kullanılagelmiştir.








  4. Ziyaretçi
    çok saolun böyle ayrıntılı beklemiyodum kim yazdıysa ellerine sağlık

  5. Ziyaretçi
    bana şu gerekli eski ölçü aletleri ne işe yarar
    ,

  6. Ziyaretçi
    yeni ölçü aletleriyle yazı yokmu proje ödevimde

  7. Ziyaretçi
    güzelmiş byendim

  8. Ziyaretçi
    tessekur eder ım

  9. Ziyaretçi
    kim yazmışsa ellerine sağlık

  10. Ziyaretçi
    yeni ölçü aletlerinin adı aldım teşekkürler

  11. Ziyaretçi





    çok beğendim ellerinize sağlık

  12. Ziyaretçi
    çok güzel teşekürler arkadaşlar yorumunuz harika

+ Yorum Gönder
1. Sayfa 12 SonuncuSonuncu

Hızlı Cevap Hızlı Cevap


:
ölçü aletleri hakkında bilgi,  eski ölçü aletleri ile ilgili bilgi,  eski ölçü aletleri hakkında bilgi,  yeni ölçü birimleri ile ilgili yazı,  eski ve yeni ölçü birimleri hakkında bilgi
5 üzerinden 4.00 | Toplam : 3 kişi
islami Siteler Mumine